Pierwsze wzmianki o M\u0142awie pochodz\u0105 z XIV w. W 1492 r. na mocy prawa che\u0142mi\u0144skiego i przywileju ksi\u0105\u017c\u0105t: Siemowita, Kazimierza i W\u0142adys\u0142awa osada otrzyma\u0142a prawa miejskie, a ju\u017c blisko 200 lat p\u00f3\u017aniej sta\u0142a si\u0119 stolic\u0105 powiatu m\u0142awskiego i starostwa niegrodowego. W 1521 roku przez miasto przesz\u0142a fala zniszcze\u0144 spowodowanych grabie\u017c\u0105 wojsk krzy\u017cackich i po\u017carem, kt\u00f3ry strawi\u0142 wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 miejskiej zabudowy. Kolejne lata, pomimo ci\u0105g\u0142ego rozkwitu, kt\u00f3rego wyrazem by\u0142o pobudowanie ratusza, ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Wawrzy\u0144ca i synagogi, podobnie jak przed wiekami obfitowa\u0142y w tragiczne wydarzenia. W latach 1572-1573 wybuch\u0142a epidemia d\u017cumy, w wyniku kt\u00f3rej zmar\u0142o 1300 os\u00f3b z M\u0142awy i okolic. Wzrastaj\u0105ca liczba ofiar \u015bmiertelnych, spowodowana zaraz\u0105 sprawi\u0142a, \u017ce coraz trudniej by\u0142o odbudowa\u0107 miasto, kt\u00f3re w kolejnym stuleciu najechali Szwedzi. Wojska nieprzyjaciela w 1659 roku spl\u0105drowa\u0142y i zniszczy\u0142y 385 dom\u00f3w. Zniszczenia wojenne, konfiskaty i kontrybucje przynios\u0142y ogromne zubo\u017cenie pobliskich wiosek. W owym czasie mieszka\u0144cy M\u0142awy utrzymywali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z handlu i rzemios\u0142a, a ich codzienne \u017cycie by\u0142o zmaganiem si\u0119 z g\u0142odem i chorobami. W 1664 roku M\u0142awa liczy\u0142a ju\u017c tylko 45 dom\u00f3w i 22 rzemie\u015blnik\u00f3w. Dla por\u00f3wnania, sto lat wcze\u015bniej, w roku 1564 w mie\u015bcie by\u0142o 429 dom\u00f3w i 225 rzemie\u015blnik\u00f3w, pomijaj\u0105c szewc\u00f3w. Nieszcz\u0119\u015bciom wieku XVII nie by\u0142o ko\u0144ca. Fatum przypiecz\u0119towa\u0142 po\u017car, kt\u00f3ry w 1692 roku strawi\u0142 ratusz i ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Tr\u00f3jcy. Plac g\u0142\u00f3wny opustosza\u0142, ale mieszka\u0144cy robili wszytko, aby przywr\u00f3ci\u0107 miastu dawn\u0105 \u015bwietno\u015b\u0107. W 1764 r M\u0142awa sta\u0142a si\u0119 ju\u017c miastem grodowym, a w 1779 r rusza\u0142a odbudowa ratusza. Jednak szcz\u0119\u015bliwa passa nie trwa d\u0142ugo i ju\u017c w 1783 r. kolejny po\u017car zniszczy\u0142 powoli odbudowuj\u0105ce si\u0119 gr\u00f3d. W wyniku tej katastrofy sp\u0142on\u0119\u0142y praktycznie wszystkie domy. Po III rozbiorze M\u0142awa zosta\u0142a przy\u0142\u0105czona do Prus i wesz\u0142a w obszar departamentu p\u0142ockiego. Z pocz\u0105tkiem XVIII wieku i powstaniem Ksi\u0119stwa Warszawskiego, a p\u00f3\u017aniej Kr\u00f3lestwa Polskiego przesz\u0142a pod w\u0142adanie Rosji i tak by\u0142o niezmiennie, a\u017c do dnia wybuchu I wojny \u015bwiatowej. Od 1815 roku by\u0142a miastem granicznym, przez kt\u00f3re przebiega\u0142a g\u0142\u00f3wna trasa komunikacyjna \u0142\u0105cz\u0105ca m.in. Dzia\u0142dowo, I\u0142aw\u0119 i Gda\u0144sk. Pobudowanie Kolei Nadwi\u015bla\u0144skiej, dworca kolejowego i komory celnej doprowadzi\u0142o do wzrostu zainteresowania miastem. W drugiej po\u0142owie XIX w. rozwin\u0119\u0142a si\u0119 produkcja przemys\u0142owa. Powsta\u0142y fabryki narz\u0119dzi, maszyn rolniczych, browary, m\u0142yny, garbarnie, 3 fabryki myd\u0142a, olejarnie, browary oraz warsztaty rzemie\u015blnicze. Wiek pary i elektryczno\u015bci okaza\u0142 si\u0119 prze\u0142omowy nie tylko dla \u015bwiatowej gospodarki, ale r\u00f3wnie\u017c dla ma\u0142ych miast z naszego regionu. Z tego stulecia pochodz\u0105 najcenniejsze zabytki architektury, b\u0119d\u0105ce w\u0142asno\u015bci\u0105 \u017cydowskich przemys\u0142owc\u00f3w. \u017bydzi po raz pierwszy do M\u0142awy zawitali w XV w., jednak w 1776 r. nakazem Komisji Dobrego Porz\u0105dku musieli opu\u015bci\u0107 miasto, do czego dodatkowo sk\u0142oni\u0142 ich po\u017car, w wyniku kt\u00f3rego stracili maj\u0105tki. Kiedy ziemie nale\u017c\u0105ce do M\u0142awy znalaz\u0142y si\u0119 pod egid\u0105 Rosji powr\u00f3cili i pozostali tu, a\u017c do tragicznych wydarze\u0144 wybuchu II wojny \u015bwiatowej. Po powrocie, ju\u017c na pocz\u0105tku wieku XIX stanowili 50% ludno\u015bci miasta. Zajmowali si\u0119 g\u0142\u00f3wnie handlem, rzemios\u0142em, a tak\u017ce wyrobnictwem. W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym w mie\u015bcie dzia\u0142a\u0142y liczne organizacje \u017cydowskie np. Hazomir, partie polityczne tj. Mizrachi, Poalej Syjon czy Agudat Izrael, chedery, jesziwa, 4 biblioteki, gimnazjum \u017cydowskie, a tak\u017ce gazety wydawane w j\u0119zyku jidysz. Pogrom hitlerowski i rasistowska polityka nie by\u0142a na tych terenach mniej okrutna ni\u017c w wi\u0119kszych aglomeracjach. \u017bo\u0142nierze niemieccy po zaj\u0119ciu miasta w 1939 r. rozpocz\u0119li masowe deportacje, a rok p\u00f3\u017aniej utworzyli w M\u0142awie getto, na terenie kt\u00f3rego mieszka\u0142o ok. 6000 os\u00f3b. Po likwidacji getta w 1942 r. eksterminacja obj\u0119\u0142a ok. 6000-7000 \u017byd\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali wywiezieni do oboz\u00f3w zag\u0142ady w Treblince i Auschwitz. Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce pogrom \u017byd\u00f3w nie by\u0142 jedynym wydarzeniem, kt\u00f3re wp\u0142yn\u0119\u0142o na postrzeganie miasta. W dniach 1-4 wrze\u015bnia 1939 r. pod M\u0142aw\u0105 rozegra\u0142a si\u0119 jedna z pierwszych bitew II wojny \u015bwiatowej. Walcz\u0105cymi mi\u0119dzy sob\u0105 si\u0142ami by\u0142a polska Armia Modlin dowodzona przez gen. Emila Krukowicza-Przedrzymirskiego oraz niemiecka 3 Armia pod dow\u00f3dztwem gen. Georga von K\u00fcchlera. W trakcie trwaj\u0105cych 3 dni walk Polska straci\u0142a 2 dywizje piechoty, 1 brygad\u0119 Obrony Narodowej oraz brygady kawalerii. \u015amier\u0107 ponios\u0142o 1200 os\u00f3b, a 1500 zosta\u0142o rannych. Podczas 6 lat okupacji dochodzi\u0142o do zbiorowych mord\u00f3w, kt\u00f3rych \u015blad stanowi\u0105 liczne miejsca upami\u0119tniaj\u0105ce poleg\u0142ych i zabitych w bestialski spos\u00f3b m\u0142awian. B\u0119d\u0105c w mie\u015bcie warto zobaczy\u0107 mauzoleum na Kalk\u00f3wce \u2013 dawniej zbiorowy gr\u00f3b 364 osoby, kt\u00f3re zosta\u0142y rozstrzelane przez Niemc\u00f3w 17 stycznia 1945 roku. Na betonowym sarkofagu widnieje napis pochodz\u0105cy z wiersza Cypriana Kamila Norwida – \u201eOjczyzna to ziemia i groby\/ Narody trac\u0105c pomi\u0119\u0107 trac\u0105 \u017cycie\u201d. Podczas pami\u0119tnych walk w styczniu 1945 r. miasto zosta\u0142o zniszczone niemal w 60%. Po wojnie M\u0142awa szybko odzyskiwa\u0142a sw\u00f3j potencja\u0142. W imponuj\u0105cym tempie powstawa\u0142y nowe obiekty i miejsca pracy. Obecnie stanowi jeden z g\u0142\u00f3wnych o\u015brodk\u00f3w przemys\u0142u na P\u00f3\u0142nocnym Mazowszu. To w\u0142a\u015bnie tu swoj\u0105 produkcj\u0119 rozwin\u0119\u0142a jedna z wiod\u0105cych na rynku sprz\u0119tu elektronicznego firma LG Electronics. Podj\u0119te w ostatnich latach inwestycje to przyk\u0142ad umiej\u0119tnie pozyskanych funduszy. Dzi\u0119ki unijnym dotacjom w mie\u015bcie mamy m.in. rozbudowan\u0105 infrastruktur\u0119 i zrewitalizowany Zabytkowy Park Miejski, kt\u00f3ry jest ulubionym miejscem rekreacji mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Pierwsze wzmianki o M\u0142awie pochodz\u0105 z XIV w. W 1492 r. na mocy prawa che\u0142mi\u0144skiego i przywileju ksi\u0105\u017c\u0105t: Siemowita, Kazimierza i W\u0142adys\u0142awa osada otrzyma\u0142a prawa miejskie, a ju\u017c blisko 200…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":98,"parent":60,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_kad_blocks_custom_css":"","_kad_blocks_head_custom_js":"","_kad_blocks_body_custom_js":"","_kad_blocks_footer_custom_js":"","_kad_post_transparent":"","_kad_post_title":"","_kad_post_layout":"","_kad_post_sidebar_id":"","_kad_post_content_style":"","_kad_post_vertical_padding":"","_kad_post_feature":"","_kad_post_feature_position":"","_kad_post_header":false,"_kad_post_footer":false,"_kad_post_classname":"","footnotes":""},"class_list":["post-117","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"featured_image_src_large":["https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-content\/uploads\/sites\/4\/2021\/02\/Ratusz_-1024x664.jpg",1024,664,true],"author_info":{"display_name":"efactory_tsz","author_link":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/author\/efactory_tsz\/"},"comment_info":0,"taxonomy_info":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/117","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/117\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/117\/revisions\/118"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/60"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/media\/98"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mdkmlawa.com\/turysta\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}